Wat maakt uw werk aantrekkelijk?
“De politieorganisatie staat middenin de maatschappij, hier werken betrokken mensen. Vertaald naar mijn functie, ik koppel de maatschappelijke ontwikkelingen aan het politiewerk. Mijn thema’s sociaal domein, jeugd en ondermijning, zijn actueel en doen ertoe. Daarbij staat mijn werk dicht bij de uitvoering, ik kan echt iets betekenen voor de mensen op straat. In de 13 jaar dat ik bij de politie werk, heb ik veel verschillende dingen gedaan vanuit verschillende rollen. Als projectleider, beleidsontwikkelaar, adviseur of procesbegeleider. Ik heb een uitstapje van 2 jaar gemaakt naar het bedrijfsleven, maar ik miste de dynamiek van de politieorganisatie.”

Angela van Mersbergen is beleidsadviseur bij de politie-eenheid Limburg. Ze is gericht op het sociale domein, met een taakaccent op jeugd. Ook is zij actief binnen de portefeuille Ondermijning, als procesbegeleider bij ondermijningsvraagstukken. Samen met een collega buigt ze zich over de vraag hoe de politie haar bijdrage daarin kan versterken.

Welke kansrijke ontwikkeling wordt in uw vakgebied nog te veel over het hoofd gezien?
“Ondermijningsvraagstukken zijn nog te veel het domein van de partners in de strafrechtketen, met de politie en het OM voorop. Dat de politie vaak teruggrijpt op de reguliere strafrechtelijke benadering, belemmert de samenwerking met partners buiten de strafrechtketen. Die komen vaak niet of pas laat aan tafel. Dan ligt de focus op het bereiken van resultaten; gericht op de dader of op de aanpak van fenomenen. Bij het oprollen van hennepkwekerijen of van criminele netwerken bijvoorbeeld, werd lang gestuurd op aantallen. Er worden pas echt stappen gezet als het te bereiken effect centraal staat. Dan gaat het om wat nodig is om het echte probleem aan te pakken.” 

‘Verzuiling van processen, zoals intake, handhaving en opsporing, is niet meer van deze tijd’

“Lastig is dat het maatschappelijk effect minder tastbaar is dan harde resultaten. De politie hoeft niet altijd in de hoofdrol, soms zijn andere partners effectiever. Neem het gebruik van huurauto’s binnen de georganiseerde misdaad. Uit onderzoeken bleek dat verhuurbedrijven dat onbewust faciliteerden. In plaats van de individuele verhuurders aan te pakken, is er samen met branchevereniging BOVAG landelijk samengewerkt aan bewustwording. Zo wierpen we een barrière op voor criminelen. In deze benadering staat het effect centraal: welke partner heeft de beste kaart in handen? Die ontwikkeling is al gaande, maar dat mag nog veel sterker worden.”

Welke bedreiging krijgt onvoldoende aandacht? 
“Jeugd in de virtuele wereld. Jongeren zijn dag en nacht online en ze zijn zich onvoldoende bewust van de risico’s. Pesterijen, digitale diefstal, sexting en loverboys kunnen veel impact hebben. Online en offline lopen in elkaar over. Problemen, maar ook hulpverlening en de diverse vormen van aanpak in de wijk kunnen een onlinecomponent hebben, maar dat is nog geen vanzelfsprekend onderdeel in de plannen van aanpak. Mijn wens is om een interventierepertoire te ontwikkelen om het slachtofferschap via internet te reduceren en de pakkans van de daders te vergroten. Niet alleen vanuit de politie, maar samen met onze partners.”

Stel u zit aan het knoppenpaneel, welke verandering voert u door om een grote stap vooruit te kunnen zetten?
“De eerste knop is ontschotting, bij de politie en bij de partners. Verzuiling van processen, zoals intake, handhaving en opsporing, is niet meer van deze tijd. Dat geldt ook voor de schotten tussen de afdelingen van gemeenten. Laten we het probleem en wat we willen bereiken centraal stellen. Laat dat zijn wat ons verbindt. Knop twee, doen wat nodig is, zet ik ver open. Wat is nodig om dit probleem te tackelen? Laat vooral de context leidend zijn. Neem een jeugdgroep die vaak op een plein rondhangt en overlast veroorzaakt. Je kunt de jongeren wegsturen, maar je kunt je ook afvragen: wat is ervoor nodig om dit gedrag te stoppen? We kunnen met elkaar in gesprek gaan om de sociale cohesie te verhogen.” 

‘Laat mensen dingen uitproberen en giet het niet meteen in beton’

Mijn laatste knop is het lef om te experimenteren en stimuleren van ondernemerschap. Laat mensen dingen uitproberen en giet het niet meteen in beton. Geef de politiemensen in de basisteams het ondernemerschap om met ideeën aan de slag te gaan. Verlaag de drempel om samen te werken, ook met minder voor de hand liggende partners. En stimuleer het gebruikmaken van de wisdom of the crowd. Als professionals de ruimte krijgen, gebeuren er mooie dingen!”     

Welke belangrijke les heeft u door uw werk geleerd? 
“Samenwerken kan veel brengen, maar het kan ook taai zijn. Je moet oog hebben voor elkaars belangen en een gemeenschappelijke ambitie vinden, zeker met partners buiten de politieorganisatie. Als je elkaar wat beter kent en vertrouwt, dan lukt het meestal wel. Bij de ondermijningsvraagstukken kan een economisch belang soms botsen met een veiligheidsbelang. Bij een problematische jeugdgroep kan de gezamenlijke ambitie een duurzame ontwrichting van de criminele activiteiten zijn. Maar soms wil een jongerenwerker de vertrouwensband met een individuele jongere beschermen. Dan is het zoeken naar een manier waarop die vertrouwensrelatie niet beschadigt raakt en de politie ook aan de slag kan met de jongere. Ik vind het geweldig om met de partners stappen te zetten om de veiligheid en leefbaarheid in de wijk terug te krijgen. Laten we vaker samen koffiedrinken om elkaar echt goed te leren kennen.” <<